معلومات شخصی را هنگام درخواست خدمت مالی چگونه محافظت کنیم؟

بانک‌ها و مؤسسات مالی برای شناسایی مشتری و عرضهٔ بعضی خدمات به معلومات و اسناد مشخص نیاز دارند. ممکن است برای افتتاح حساب، دریافت کارت، انتقال پول یا درخواست تمویل، تذکره و برخی معلومات شخصی از شما خواسته شود.

اما این ضرورت به معنی آن نیست که اسناد و معلومات خود را برای هر شماره، پیام، صفحه یا شخصی بفرستید. پیش از شریک‌ساختن معلومات باید بدانید چه نهادی آن را می‌خواهد، چرا لازم است و از کدام راه رسمی باید فرستاده شود.

نخست هویت نهاد را بررسی کنید

پیش از فرستادن سند یا معلومات، این پرسش‌ها را مطرح کنید:

1. این معلومات را کدام بانک یا مؤسسه می‌خواهد؟
2. آیا این نهاد جواز و راه ارتباط رسمی دارد؟
3. معلومات برای کدام خدمت و کدام مرحله لازم است؟
4. کانال رسمی فرستادن اسناد چیست؟
5. در صورت بروز مشکل، از کدام شماره، شعبه یا بخش رسمی پیگیری کنم؟

نام، نشانی و راه تماس نهاد را از ویب‌سایت رسمی یا فهرست بانک‌ها و مؤسسات مالی فیناف بررسی کنید. تنها به شماره یا پیوندی که در پیام برایتان فرستاده شده اعتماد نکنید.

میان سند شناسایی و رمز دسترسی تفاوت وجود دارد

ممکن است یک بانک برای شناخت مشتری از شما تذکره، عکس یا معلومات مربوط به نشانی و شغل بخواهد. نوع و مقدار این معلومات به خدمت و مقررات نهاد مربوط بستگی دارد.

اما این موارد را با شخص دیگری شریک نسازید:

• رمز عبور حساب
• PIN کارت
• کود یک‌بارمصرف
• پاسخ پرسش امنیتی
• کود بازیابی حساب
• معلوماتی که برای تأیید ورود یا معامله در همان لحظه فرستاده شده است

کود یک‌بارمصرف برای تأیید اقدام خود شماست. اگر شخصی برای «بررسی هویت»، «فعال‌سازی حساب» یا «لغو معامله» از شما کود تازه می‌خواهد، تماس را قطع کرده و از راه رسمی با بانک ارتباط بگیرید.

فقط معلومات لازم را شریک سازید

اگر یک فورم یا شخص معلوماتی می‌خواهد که ارتباط آن با خدمت روشن نیست، دلیلش را بپرسید.

برای نمونه، دسترسی به تمام عکس‌ها، تماس‌ها یا پیام‌های تیلیفون نباید بدون دلیل مشخص بخشی از یک درخواست عادی مالی باشد. اگر پاسخ روشنی دریافت نکردید، معلومات را نفرستید تا موضوع را از راه رسمی بررسی کنید.

اصل ساده این است:

فقط معلومات لازم، برای هدف روشن و از کانال رسمی.

اسناد را از راه مصئون بفرستید

تصویر تذکره، کارت، قرارداد یا رسید مالی را در گروه عمومی یا برای حساب ناشناس نفرستید.

اگر بانک برای دریافت سند صفحه یا سامانه مشخصی دارد، از همان مسیر استفاده کنید. پیش از بارگذاری، نشانی ویب‌سایت را بررسی نمایید و اگر مرورگر هشدار امنیتی نشان می‌دهد، ادامه ندهید.

همچنین:

• در صورت امکان از اینترنت و دستگاه مورد اعتماد استفاده کنید.
• یک نسخه از سند و زمان فرستادن آن را نگهدارید.
• اسناد را پس از استفاده در پوشهٔ عمومی یا دستگاه مشترک رها نکنید.
• تیلیفون و فایل‌های خود را با رمز یا قفل مناسب محافظت کنید.
• سند را برای اشخاصی که نقش و هویت‌شان روشن نیست، دوباره نفرستید.

برای شناخت بیشتر این موضوع، توضیح محرمیت معلومات را بخوانید.

اجازه‌های برنامهٔ مالی را بررسی کنید

برنامه‌های مالی ممکن است برای یک کار مشخص به بعضی اجازه‌های تیلیفون نیاز داشته باشند. اما دسترسی به تماس‌ها، عکس‌ها، میکروفون یا موقعیت باید دلیل روشن داشته باشد.

برنامه را از ویب‌سایت رسمی نهاد یا فروشگاه معتبر دریافت کنید. نام سازنده را بررسی نمایید، سیستم دستگاه را به‌روز نگهدارید و اجازه‌های غیرضروری را محدود سازید.

ظاهر و نشان بانک به‌تنهایی رسمی‌بودن یک برنامه را ثابت نمی‌کند.

اگر معلومات را به مقصد نادرست فرستادیم

اگر متوجه شدید سند یا معلومات را برای شخص، شماره یا صفحهٔ نادرست فرستاده‌اید:

1. پیام‌ها، شماره، نشانی صفحه و زمان رویداد را نگهدارید.
2. از راه رسمی با بانک یا عرضه‌کنندهٔ خدمت تماس بگیرید.
3. دقیق توضیح دهید چه معلوماتی را شریک ساخته‌اید.
4. رمزهای مرتبط را از یک دستگاه مطمئن تغییر دهید.
5. تأیید هویت دومرحله‌ای را فعال کنید.
6. معامله‌ها و فعالیت حساب را زیر نظر داشته باشید.
7. اگر کود ورود یا معلومات کارت را داده‌اید، فوراً این موضوع را به بانک بگویید.

وعدهٔ شخص ناشناس مبنی بر پاک‌شدن معلومات را کافی ندانید. اگر معلومات شما برای سوءاستفاده به‌کار رفته باشد، راهنمای سرقت هویت می‌تواند قدم‌های بعدی را روشن کند.

حق محرمیت و ثبت شکایت

د افغانستان بانک اعلام کرده است که بخش حمایت از حقوق مشتریان مالی مسئول حفظ محرمیت معلومات مشتریان و رسیدگی به شکایت‌هاست. این موضوع در معرفی رسمی بخش حقوق مشتریان مالی نیز توضیح داده شده است.

ابتدا مشکل را با بخش رسمی شکایات بانک یا مؤسسه مطرح کنید. اگر رسیدگی نشد یا پاسخ قناعت‌بخش نبود، می‌توانید از مسیر رسمی ثبت شکایت نزد د افغانستان بانک استفاده کنید.

راهنمای FTC دربارهٔ محافظت از معلومات شخصی نیز توصیه می‌کند اسناد مالی و معلومات حساب در جای مصئون نگهداری شوند و در برابر درخواست‌های مشکوک شریک ساخته نشوند.